Recente stukjes

Expatvrouwen in Afrika

13|04|2013 20:53

– Ik moet hangen, ik moet zo naar de Nederlandsevrouwenavond.
– Ha ha ha! Wat is dat?
– Gewoon, een avond met Nederlandse vrouwen.
– Zeker veel parelkettingen?
– Nee hoor…
– Nou, sterkte!

Zei mijn vriendin. Sterkte. Alsof mij sterkte toegewenst moest worden omdat ik een avondje uit zou gaan met Nederlandse expatvrouwen. Terwijl Nederlandse expatvrouwen, althans die in Afrika, stuk voor stuk aardige, ondernemende en flexibele wereldburgers zijn. Sommigen wat meer dan anderen natuurlijk, maar toch.

Mijn niet-expatvriendin had duidelijk een ander beeld van expatvrouwen. Het woord parelketting zegt het eigenlijk al. Bij ‘parelketting’ denk je nou niet direct aan mensen die zich inzetten voor weeskinderen of gorilla’s. Bij parelkettingen denk je meer aan lippenstift en pedicures, aan praten over de promotie van je man en aan een luxeleven langs het zwembad.

Mijn vriendin dacht natuurlijk niet aan mij, maar toch ben ik een Nederlandse expatvrouw en daarom voel ik me toch aangesproken. Het is niet leuk om in de communis opinio gezien te worden als een… als een… nouja, als iemand die de hele dag naast een zwembad ligt. Bovendien klopt het beeld niet. Daarom een korte schets van de bewuste vrouwenavond.

Tweemaster

Het was in 2009. De betreffende Nederlandsevrouwenavond vond plaats op een boot, de witte tweemaster die bij de Slipway in de baai ligt. Het is een schoener van Nederlandse makelij, gebouwd rond 1910. Vanwege de ongebruikelijk hoge kosten – vijftig dollar per persoon – sloegen sommige vrouwen deze keer over. Jammer, want achteraf bleek het de laatste Nederlandsevrouwenavond ever te zijn, op de mooiste locatie ever.

Een kleine motorsloep bracht ons naar het schip. Het was al donker toen we aankwamen – in de tropen valt de schemering vroeg en snel. Aan boord begroetten we elkaar, opgewonden over de nachtelijke tocht in het wiebelige bootje. Er waren een hoop vrouwen die ik niet kende. Parelkettingen zag ik niet, maar wel sandalen, spijkerbroeken en blote schouders. De typische expatvrouw in Dar es Salaam draagt geen parelkettingen. Ze draagt ook geen make-up. Wel heeft ze gelakte teennagels: tenen vallen erg op in dit klimaat, dus die moeten goed voor de dag komen.

Typisch Nederlands

Bestaat er zoiets als de typisch Nederlandse expatvrouw in Afrika? Zijn er overeenkomsten in achtergrond? In uiterlijk misschien? Wat valt op? Ik ben me ervan bewust me hiermee op glad ijs te begeven, maar op het gevaar af te generaliseren ga ik er toch een gooi naar doen, al is het maar om het vooroordeel van de parelketting uit de weg te ruimen.

De typische Nederlandse expatvrouw in Dar is grofweg tussen de dertig en veertig jaar oud. Ze is getrouwd en heeft twee of drie kinderen. Ze draagt slippers en rijdt haar SUV blootsvoets. Anderen vinden haar misschien stoer, maar ze is gewoon praktisch. Ze is eraan gewend om een tijdje zonder stroom te zitten en lacht om kleine tegenslagen. Ze weet niet waar ze over twee jaar woont. Ze zal Afrika verschrikkelijk missen als ze ooit naar elders vertrekt.

Exotische echtgenoten

Haar man heeft ze ontmoet op het gymnasium (drie voorbeelden in mijn omgeving), tijdens haar studententijd of tijdens een eerder verblijf in een buitenland. Het kan dus zomaar gebeuren dat hij een andere nationaliteit heeft dan zij. Zo ken ik in Dar es Salaam Nederlandse expatvrouwen die getrouwd zijn met een Tanzaniaanse, Italiaanse, Australische, Zuid-Afrikaanse, Pakistaanse of Griekse man. Vooral de Grieks-Nederlandse verbintenissen zijn hier goed vertegenwoordigd. Maar het kan altijd exotischer: het voorlopige hoogtepunt in de exotische echtgenoten was Ilham, uit Azerbeidzjan. [Met een warme gedachte aan Alice, die nu in Genève woont.]
Trouwens, wie heeft het over hij? Sommige expatvrouwen zijn met een zij. Of met niemand, kan ook nog.

Het cliché dat de echtgenoot werkt en dat de expatvrouw thuis naast het zwembad zit, gaat in Dar es Salaam niet op. Vrijwel alle Nederlandse vrouwen die ik ken werken. Ze zijn diplomaat, dokter, bankier, manager, ondernemer, fotograaf, personal trainer, fitnessinstructeur, kinderpsycholoog of kunstenaar, om er maar een paar te noemen. Sommigen zijn parttime aan de slag, anderen fulltime, betaald danwel onbetaald. Grote kans dat ze voor CCBRT werken, het disability hospital, want daar lopen nogal wat Nederlanders rond. Of ze zijn op de een of andere manier betrokken bij het onderwijs, bijvoorbeeld als docent, directeur of bestuurslid. Er zijn zelfs vrouwen die zowel voor CCBRT werken als voor het onderwijs. Met die combinatie is het vrijwel uitgesloten dat je ooit nog naast een zwembad zit.

Parelketting

Bestaat die expatvrouw met die parelketting dan niet? Jawel! Ik ken er een. Enig mens. Altijd lippenstift op. Altijd tot in de puntjes verzorgd. Altijd glaasje witte wijn erbij. Regelmatig naar de schoonheidsspecialiste. Altijd een reden om de parelketting uit de kast te trekken. Een stoere, wat oudere vrouw om wie ik voortdurend in een deuk lag – ze is inmiddels verhuisd. En dan een lieve vriendin van me, die pareltjes in haar oren draagt. Ze is arts, oogheelkundige, en werkt als vrijwilliger met Tanzaniaanse kinderen. Hoor. Toevallig. En trouwens, zelf houd ik ook van parels. Parels zijn puur natuur. Ze komen uit zee. Parels zijn het nieuwe eco.
Met andere woorden: parelkettingen en Afrika gaan heel goed samen.


6 reacties op ‘Expatvrouwen in Afrika’

  1. Els schrijft:

    Wat kan je schrijven, zeg!!!!
    Ik heb het met plezier gelezen. Ook de oudere stukjes hebben herlezen en dan komt de volgende gedachten in mij op; Wanneer Anne schrijft, zit ze lekker in haar vel, aan haar eigen bureau, in haar eigen mooie wereld. Even geen lesgeven, kinderen en/of sociaal gebeuren.
    Schrijven doet je goed.

    Ik zal deze website doorzenden.
    Liefs en knuffel.
    Els

  2. Anne schrijft:

    Wat een leuke en lieve reactie! En helemaal waar! Dank je wel voor het doorsturen van de we website!

    Liefs,
    Anne

  3. Alice schrijft:

    Lieve Anne,

    Heerlijk om te lezen weer. Mooie observaties en gedachten. Parels, zijn het nieuwe Eco. Meesterlijk!

    Je mag onze namen wel gewoon noemen trouwens, leest lekkerder.

    Nog plannen om deze kant op te komen? Of anders in Ned. eind July/begin Augustus?

    Big hugs,

    Alice

  4. Anne schrijft:

    Lieve Alice,

    In mei zijn we kort (8 dagen) in NL voor het huwelijk van mijn broer. Van de zomer blijven we dus hier… jij geen zin om naar Tanzania te komen? Ik regel een slaapplek voor jullie! Lijkt me erg gezellig om je weer te zien en bij te praten.

    Ik zal jullie namen erin zetten, dank voor je permissie!

    Veel liefs,
    A

  5. Gerard Ouweneel schrijft:

    Anne, het beeld dat de doorsnee-Nederlander heeft over expatvrouwen is veelal voorgesorteerd door de literatuur en/of TV-reportages, niet door eigen waarneming. In Nederland zal een overheersend beeld zijn ontstaan door het leven dat een categorie Nederlandse vrouwen destijds kon leiden in koloniaal Indië. En dat beeld werd voor een belangrijk deel neergezet door maatschappijkritische schrijvers. Waarin ze gelijk hadden.
    Maar ik denk wel dat er een verschil is tussen de locaties. Het leven in Singapore of in het Midden-Oosten zal anders zijn (lees luxieuzer) dan in Dar-es-Salaam of in de meeste delen van Afrika, waar het dan weer niet zelden nog meer behelpen zal zijn dan in Dar.
    Is het niet een voordeel dat je destijds wekenland hebt gekampeerd op Schiermonnikoog?

  6. sasja schrijft:

    hallo anne,

    wat een geestig en leuk geschreven stukje! het mag inderdaad wel eens geschreven worden, afrika is niet voor de grootste tutten gemaakt, maar ook die hebben een goed hart!
    Ken je global connection, misschien zijn ze wel geinteresseerd?!
    liefs aan jullie, sasja

Berichtje achterlaten?

test