Recente stukjes

Espresso in de tropen

12|10|2012 13:27

Het leven is een doffe aaneenschakeling van desillusies.

Jans (van Jan, Jans en de kinderen), toen er een wolkje voor de zon kwam

In Tanzania gaat alles traag. Om dit te illustreren komt hier de analogie van de boor. Dit is wat er gebeurt als je in Tanzania een schilderijtje wilt ophangen.

Het is zaterdagochtend. Kwiek en uitgerust ben je wakker geworden. De dag strekt zich leeg en vrij voor je uit. Opgewekt besluit je om eerst eens dat schilderijtje op te hangen dat al maanden op de grond staat. Je pakt de boor en tekent een gaatje af. Als je de boor in de aanslag hebt, gebeurt er niets. Wat blijkt? De batterij is leeg. Hmm. Kleine tegenslag, maar niets om je door uit het veld te laten slaan.

De oplader van de boor ligt niet in de pantry. Echtgenoot heeft hem zeker niet op de vaste plek teruggelegd. Je vraagt Echtgenoot om in het hok van het tuingereedschap te kijken. Hmmm, daar istie ook niet. In de zak met oude opladers misschien? Even kijken: oplader van filmcamera, oplader van harddisk, oplader van oude mobiel, waarom bewaren we die dingen in godsnaam, oplader van babyfoon, oplader van… Dit zou hem kunnen zijn. Nee, past niet. Waar is die !@#$% oplader? Misschien boor met oplader uitgeleend aan de buurman, maar alleen boor teruggekregen? Je wandelt naar de buurman. Nee, buurman heeft hem niet. Andere buurman? Is niet thuis, maar neemt wel zijn mobiel op. Zal vanmiddag kijken. Zucht. Zou het er nog van komen vandaag?

Een paar uur later heeft Echtgenoot een heldere ingeving: oplader kan nog op een andere plek liggen. Klopt! Kort moment van euforie. Oplader aangesloten op stopcontact, boor laadt op. Twee uur later blijkt boor het nog steeds niet te doen. Stroom was uitgevallen. Boehoehoe. Daar sta je met je goede voornemens. Morgen dan maar.

Zo gaat het nou altijd in Tanzania. Op elk initiatief, op elk sprankje hoop volgt een desillusie, of een aaneenschakeling van desillusies. In het voorbeeld heeft het slachtoffer het deels aan zichzelf te danken (oplader ligt niet op vaste plaats), maar het gaat erom dat het in Tanzania nou nooit eens MEEZIT, dat er altijd onverwachte obstakels op de weg zijn, die, hoe onbeduidend ook, voor vertraging zorgen. Je moet ontzettend optimistisch van aard zijn om de tegenslagen het hoofd te bieden en de moed niet te verliezen. En je moet tijd hebben.

De analogie van het espressoapparaat

Vooruit, nog een analogie, de analogie van het espressoapparaat. Het is 2006, we wonen net in het huis aan Zambia Road en mijn nieuwe Engelse vriendin komt voor het eerst op bezoek. In die tijd dacht ik nog dat je voor Engelsen alles uit de kast moet halen, dus ik heb boterkoek gebakken en hoef nu alleen koffie te zetten. Vriendin, kinderen van vriendin en eigen kinderen parkeer ik in de woonkamer en ik rep me naar de keuken.

Het huis is nieuw, wij zijn de eerste bewoners na de renovatie. In de keuken zit één stopcontact. Het zit niet boven het aanrecht maar op anderhalve meter hoogte tegen een vrije muur. Zo logisch! Een timmerman is voor ons een tafeltje aan het timmeren voor onder dat stopcontact, maar we zitten in een landelijke stroomcrisis dus hij kan niet werken overdag (er is alleen stroom na zonsondergang). De timmerman is hierdoor noodgedwongen ‘s nachts gaan werken, maar dat was niet de bedoeling van de stroomrantsoenering, en dus heeft de overheid een verordening uitgevaardigd dat er ‘s avonds en ‘s nachts niet gewerkt mag worden.

Het directe resultaat is dat we geen tafeltje hebben en dat ik een andere manier moet vinden om het espressoapparaat omhoog te brengen, naar het stopcontact dat daar in de lucht hangt. Ik zet het houten keukentrapje bij de muur, balanceer het espressoapparaat op het trapje – zwaar ding nog – en span het snoer recht omhoog. Hij haalt het net.

Nu de tuin in om de generator aan te zetten. Het is een handmatige generator die we alleen aanzetten als we stroom nodig hebben. Het is alleen nogal een onderneming om hem te starten. Eerst moet ik de tuin in. Aan de andere kant van de tuin – het is een tuin van een hectare moet je weten, geen kinderachtig achtertuintje – moet ik het hek van het generatorhok opendoen met een sleutel. Het hok zit op slot om te voorkomen dat mensen de diesel stelen. Dan moet ik een knopje indrukken, een andere sleutel in de generator steken en de sleutel een kwartslag draaien. Maar… de generator start niet. De diesel is op. Terug naar de keuken voor de sleutel van het opslaghok van de jerrycans. Inmiddels heeft de tuinman me gezien en hij komt me helpen. Hij draagt de jerrycans en vult de generator bij. Ik ontsteek de generator. Een enorm lawaai vult de lucht, moment van opluchting, en ik haast me terug naar de keuken, ook omdat ik bang ben dat een van de kinderen het espressoapparaat omver zal lopen als het onverhoeds de keuken binnenkomt.

Ondanks het overduidelijke geronk in de tuin is er geen stroom in de keuken. Hmmm… Oja, ik moest eerst de waterpompen uitschakelen: de generator heeft niet genoeg vermogen om de waterpompen te ondersteunen. De schakelaars van de waterpompen zitten op twee verschillende plaatsen in de tuin. Ik ben nu een beetje opgelaten vanwege mijn wachtende vriendin dus ik schreeuw naar de tuinman dat hij de waterpompen in de tuin moet uitschakelen en de generator daarna opnieuw moet starten, maar hij hoort me niet vanwege het lawaai van de generator, dus ik zal zelf opnieuw de tuin in moeten. Grrretverdrie. Ik ren op en neer naar de waterpompen en daarna naar de generator – had ik al verteld dat het een grote tuin is? – en ik denk aan wachtende vriendin plus balancerend espressoapparaat. Als de generator het doet en ik ook daadwerkelijk elektriciteit heb, kan ik eindelijk koffie en thee zetten. Daarna moet ik natuurlijk eerst de tuin in om de generator uit te schakelen, maar toen was er koffie. Rust. Stilte. Vrede.

Oplettende lezertjes zullen opmerken dat je toch ook koffie kunt zetten zonder espressoapparaat? Wat is er gebeurd met de fluitketel en de cafetière? Ze hebben gelijk, natuurlijk. Alleen had ik geen filterhouder in huis en ook geen cafetière. In die tijd kostte een cafetière in Dar es Salaam iets van vijftig euro – een van de hardnekkigste misverstanden over Afrika is dat het leven hier zo goedkoop is – en dus wachtte ik met mijn aankoop tot we weer in Nederland waren. IKEA, acht euro negentig. De zegeningen van een consumptiemaatschappij.


2 reacties op ‘Espresso in de tropen’

  1. aart van nes schrijft:

    Wat een productiviteit de laatste weken! Het is allemaal zeer herkenbaar, recht uit het leven gegrepen. Maar dit is toch ook “het vleugje avontuur” waar je het drie weken geleden over had? De euforie als het allemaal dan toch voor elkaar komt? Zouden de ras optimisten zich daarom uit selecteren voor een langer verblijf in de tropen?
    Goed geschreven, je voelt de spanning oplopen. We kijken uit naar meer.

  2. Gerard schrijft:

    Anne, zoals je weet verkeer ik graag in Afrika. Maar, mijn eigen ongeduld kennend, zou ik van een samenleving waarin niets of althans het merendeel niet functioneert, toch al snel aan de beademinsgapparartuur komen. Ergo ik kom graag op bezoek c.q. ik reis graag rond in het continent, maar om er permanent te wonen en vooral te werken….?

    Overigens goed geschreven. Wellicht moet je ze eens bundelen.

Berichtje achterlaten?

test